Montajda segman, nalrondela ve tapa gibi küçük bileşenlerin kontrolü zordur; çünkü bu parçalar ürünün içinde kalır ve sabit kamera onları kararlı biçimde göremez. Çözüm, kamerayı kontrol noktasına götürmektir: çalışan her noktayı elindeki kamerayla görüntüler, yapay zekâ modeli saniyeler içinde OK ya da NOK kararı verir ve sonuç kanıt fotoğrafıyla SAP'ye yazılır. TIM INSPECT Bileşen Montaj Kontrolü bu işi VEGA-X akıllı eldivenle yapar.
Eksik segman ve pul neden gözden kaçar?
Yuvasına oturmamış bir segman, unutulmuş bir nalrondela, hiç takılmamış bir tapa... Her biri küçük bir ayrıntıdır; ama herhangi biri bitmiş parçayı sahada arızaya dönüştürebilir. Hata dışarıdan çoğu zaman görünmez. Bileşen montajın derininde, bir deliğin içinde ya da flanşın arkasında durur; doğru oturmuşken de oturmamışken de neredeyse aynı görünür.
Böyle bir parça müşteriye ulaştığında maliyet, bileşenin kendisinden kat kat büyüktür: şikâyet, sınırlama (containment) faaliyeti, müşteri sahasında ayıklama ve hangi parçaların etkilendiğini bulmak için kayıtların taranması. Her parça için bir fotoğraf ve zaman bilgisi yoksa bu arama büyük ölçüde tahmine dayanır.
Geleneksel montaj kontrolünün sınırları
- Çalışanın gözle kontrolü: Çalışan parçanın içine bakar ve bileşenin yerinde olduğunu onaylar. Bu tamamen dikkate bağlıdır; yüzlerce tekrardan sonra küçük bir segmanı atlamak çok kolaydır.
- Sabit kamera istasyonu: Parça hep aynı konumda ve aynı arka planın önünde duruyorsa sabit kamera iyi çalışır. Burada ise kontrol noktaları parçanın içinde kalır, ürünün arkasındaki ortam her çekimde değişir.
- Kâğıt ya da işaretleme formu: İmza, birinin kontrol ettiğini söyler; ne gördüğünü göstermez. Şikâyet geldiğinde bakılacak bir görüntü yoktur.
Görüntü işlemeyle bileşen montaj kontrolü nasıl yapılır?
Çözümde görüntüyü alan cihaz ile kararı veren platform ayrıdır. Akıllı eldiven VEGA-X barkodu okur, fotoğrafı çeker ve sonucu çalışana bildirir. OK ya da NOK kararını ise TIM INSPECT, Thread In Motion'ın endüstriyel veriyle eğitilmiş kendi modelleriyle verir. Akış dört adımdır:
- Barkod okutulur. Çalışan parçanın barkodunu VEGA-X ile okutur; parça, parça kodu ve izlenebilirlik koduyla tanımlanır.
- Kontrol noktaları görüntülenir. Çalışan elini sırayla segman, nalrondela ve tapa noktasına tutar; eldiven her birini yakından ve doğru açıdan fotoğraflar.
- Sonuç anında gelir. TIM INSPECT OK ya da NOK der. Sonuç eldivene titreşim, ses ve ışıkla döner; çalışan ekrana bakmaz, iki eli parçada kalır.
- Kayıt sisteme yazılır. Sonuç kanıt fotoğrafıyla birlikte yönetim paneline ve SAP'ye işlenir. NOK alan parça bir sonraki adıma geçmez.
Segman örneğiyle düşünelim. Model hem deliği hem de segmanın iki kenarını arar. Delik bulunur ama kenarlardan yalnızca biri görülürse segman yuvasına oturmamıştır ve karar NOK olur. Eldiven titrer, ışığı kırmızıya döner; çalışan segmanı oturtur, aynı noktayı yeniden görüntüler. Parça ancak OK sonucuyla devam eder.
Kayıt, karar kadar önemlidir
Bileşen kontrolünün ikinci faydası şikâyet geldiğinde ortaya çıkar. Her parçanın kontrol fotoğrafı ve zamanı kayıtlı olduğu için, müşteriden gelen bir izlenebilirlik koduyla o parçanın hangi gün, saat kaçta kontrol edildiğini ve fotoğrafta ne göründüğünü bulmak dakikalar alır. Böylece sınırlama kapsamı tahmine göre değil, kanıta göre belirlenir; gereksiz yere geniş bir partiyi ayıklamak zorunda kalmazsınız. Aynı kayıtlar, hangi kontrol noktasında daha sık NOK çıktığını göstererek montaj prosesindeki zayıf noktayı da işaret eder.
Parlama, yağ ve gölge sorun olur mu?
Montaj hattındaki görüntüler nadiren temizdir: çok yakın plan, gri tonlu ve içinde parlama, yağ, gölge bulunan karelerdir. Modeller tam da bu tür endüstriyel görüntülerle eğitilmiştir. Yeni bir parça söz konusu olduğunda kapsam, sahanızdan alınan örnek görüntülerle birlikte değerlendirilir.
Sahadan sonuçlar
Bir otomotiv yan sanayi üreticisinde bileşen montaj kontrolü 12,8 milyonun üzerinde kontrol yaptı; müşteriye ulaşan hatalı parça sayısı sıfır. Kontrol başına süre, fotoğraftan geri bildirime uçtan uca 4 saniyenin altında. Rakamlar bu uygulamaya ait Thread In Motion proje raporuna dayanır.
Kurulumda nelere dikkat etmeli?
- Kontrol noktaları: Her parçada hangi bileşenlerin kontrol edileceğini ve çalışanın bunları hangi sırayla göstereceğini belirleyin. Şikâyete konu olmuş noktalardan başlamak mantıklıdır.
- Parça tanımlama: Her fotoğrafı bir parçaya bağlayan şey barkod ya da izlenebilirlik kodudur; istasyonda okunabilir olduğundan emin olun.
- Hedef sistem: Yukarıdaki uygulamada sonuç parça bazında SAP'ye yazılıyor. TIM INSPECT, kullandığınız yapıya göre SAP, MES, ERP, WMS veya PLC ile bağlanabilir; kapsam kurulumdan önce belirlenir.
- NOK akışı: NOK alan parçanın ne olacağını tanımlayın: istasyonda yeniden işleme, bekleme alanı ya da ikinci kontrol. Kayıtlarda bir parçanın kaç kez yeniden işlendiği de görünür.
- Kayıtların kullanımı: Her kayıtta parça kodu, izlenebilirlik kodu, sonuç, tarih ve saat ile kanıt fotoğrafı bulunur. Kayıtlar aranabilir, tarihe göre filtrelenebilir ve Excel'e aktarılabilir.
Pilotta ölçülecek sonuçları baştan tanımlayın: yapılan kontrol sayısı, yakalanan NOK sayısı, kontrol başına süre ve pilot süresince müşteriye ulaşan hatalı parça. Bu göstergeler kısa sürede kontrolün değerini ortaya koyar.
Bağlantının tam oturup oturmadığı sorusu hızlı bağlantı elemanlarında da karşınıza çıkar; bunun için Hızlı Bağlantı Kontrolü sayfasına bakabilirsiniz. İki çözüm de aynı TIM INSPECT operasyonel görüntü işleme platformunda çalışır.
Sık sorulan sorular
Bu kontrol neden sabit kamerayla yapılmıyor?
Kontrol noktaları parçanın içinde kalır ve arka plan her çekimde değişir. Elde taşınan kamera noktaya yakından ve doğru açıdan ulaşır.
Kararı eldiven mi veriyor?
Hayır. VEGA-X barkodu okur, fotoğrafı çeker ve sonucu bildirir. Kararı TIM INSPECT, Thread In Motion'ın kendi modelleriyle verir.
Kontrol hat hızını düşürür mü?
VEGA-X için taahhüt, fotoğraftan geri bildirime uçtan uca 4 saniyenin altıdır. Çalışan sonucu titreşimden anlar, iki eli parçada kalır.
Hangi bileşenler kontrol edilebilir?
Yukarıdaki uygulama segman, nalrondela ve tapayı kapsıyor. Diğer bileşenler sahanızdan alınan örnek görüntülerle değerlendirilir.
Sonuçlar hangi sistemlere yazılır?
Kullandığınız yapıya göre SAP, MES, ERP, WMS veya PLC sistemlerine yazılabilir.
Sonraki adım
Sürekli şikâyete yol açan bir bileşeniniz varsa demo talep edin; kontrol noktalarınızı ve örnek görüntülerinizi birlikte inceleyelim.